Home / Blogs / Erwin van de Pol / De tijd werkt altijd
Blog

De tijd werkt altijd

De tijd werkt altijd

21 december 2018 - In Ruis belicht Erwin van de Pol de randjes van het adviesvak. Over dingen die we wel weten, maar soms niet willen weten.

Door Erwin van de Pol

Geen verrassing, binnenkort komt 1 januari c.q. het nieuwe jaar er weer aan. Dat tijdsframe leidt vaak tot kippenrengedrag. Klanten hebben dan soms opeens de merkwaardige neiging dingen voor 1 januari af te willen hebben. Alles moet wijken voor die datum. Als het een fiscale reden heeft, snap ik het nog wel, maar vaak is het een onbespreekbaar magisch gegeven dat in een midwinterdroom is ingedaald bij een neurotische manager. Als ik dan vraag ‘en waarom is 19 of 26 januari niet ook goed of wellicht zelfs beter’, staan ze me glazig aan te kijken en komt de grootste dooddoener en leugen in organisaties tegelijkertijd de kop opsteken: “Afspraak is afspraak!”

Kleurentest

Als historicus van huis uit en adviseur in hart en nieren ben ik nog altijd gefascineerd door de combinatie werk en tijd. Deze combinatie lijkt een voordeel. Uit een veelheid van kleurentestjes is gebleken dat ik altijd alles met alles verbind. Ik begrijp dan ook het concept tijdelijkheid, het thema van dit nummer, niet goed. Ik zie en ervaar vrijwel altijd in vrijwel alles continuïteit. Het is een handicap waar je oud mee kunt worden, zo heb ik vernomen.

Tijdlagen

Blijft de vraag: hoe kijk je naar tijd en werk? Dan helpt mijn studie ooit. De historicus Fernand Braudel en zijn Franse school van Annales historici onderscheidden drie tijdlagen in de geschiedenis. In het kort, de geografische tijd met langzame, maar onvermijdelijke, decennia nemende veranderingen, bijvoorbeeld vanwege de altijd weer terugkerende klimaatwisselingen. Die bepalen de tweede tijdlaag, die van de sociale en culturele veranderingen van instituties als staat, religie en economische organisaties die zich aanpassen aan de ‘geschiedenis van de lange duur’, het klimaat bijvoorbeeld. De derde is die van gebeurtenissen, de individuele geschiedenis van beslissers. Braudel gebruikte de Middellandse Zee en de uiteindelijke verschuiving in de 15e eeuw van macht en economie naar het Noorden als praktijkcasus, maar doe eens een denkoefening en leg bijvoorbeeld onze waterschappen en provincies op dit model. Of op de geschiedenis van zorginstellingen of op de vaak van oorsprong familiebedrijven in de agrifood. Het geeft antwoorden op het waarom van organisaties.

Voorbijgaan

Zo kijken naar ontwikkelingen levert een ander perspectief op. De tijd van de lange duur gaat over de omgeving van de organisatie, de institutie is de organisatie zelf en het wel en wee in een paar jaar tijd. Leiderschapsvraagstukken vallen onder de derde tijdlaag en zijn van voorbijgaande aard en onderdeel van de ‘evenementen’ geschiedenis. Het is wellicht aardig om de drietrapsfilosofie van de tijd bestaande uit structuren, conjuncturen en evenementen, eens te projecteren op jouw klanten en ermee te spelen. Eenmaal met dit tijdsperspectief onder ogen maakt 31 december of 19 januari ook niets meer uit. Elk jaar weer.

 

Over Erwin van de Pol
Erwin van de Pol

Erwin van de Pol van Rijnconsult is, op een intermezzo in het diplomatenklasje en een loopbaan op internationale treinen als afwasser en ligwagenconducteur na, al zijn hele werkzame leven adviseur. Hij schreef honderden artikelen en vier bekroonde essays en is auteur en blogger van het literaire voetbaltijdschrift Hard Gras.