• Mediawerf
  • Management & Consulting
  • Goed Bestuur & Toezicht
  • HMR
  • Knowly
Home / Nieuws / Algemeen / ‘Een echte adviseur claimt de waarheid niet, maar kijkt mee’
Nieuws

‘Een echte adviseur claimt de waarheid niet, maar kijkt mee’

‘Een echte adviseur claimt de waarheid niet, maar kijkt mee’

20 maart 2020 - M&C Quarterly zet in 2020 een bijzonder drieluik in de schijnwerpers. De reeks het Ware, het Goede en het Schone is een klassieker uit de filosofie. In het nieuwe, eerste nummer van dit jaar staat het Ware centraal, dat verbonden wordt met de dagelijkse praktijk in organisaties.

‘Een echte adviseur claimt de waarheid niet, maar kijkt mee’

Dit jaar is M&C Quarterly volledig overgestapt naar online. Voortaan verschijnt het blad als digitaal magazine. De papieren variant in de brievenbus is daarmee verleden tijd. Abonnees hebben via het platform Knowly – ook als app beschikbaar – toegang tot het blad, maar ook tot de kennisbank, het archief en de bladen Goed Bestuur & Toezicht en Holland Management Review.

Wat is waarheid?

In het nieuwe nummer staat een uitgebreid interview met René ten Bos. De filosoof en voormalig Denker des Vaderlands sprak in januari de Ernst Hijmanslezing van de Ooa uit. Het thema was ‘Adviseren in de post-truth world’, wat de vraag oproept wat dan waarheid is. Ten Bos: “‘Die vraag stelde Jezus aan Pontius Pilatus: quod est veritas? Dat is niet een vraag die om een sluitend antwoord roept. Dat is een vraag om over na te denken, net als de vraag wat een goed leven is. Overigens, het feit dat je er niet uit komt, dwingt je niet tot passiviteit, maar dwingt je tot het nemen van een beslissing. Ik hoop altijd op adviseurs die het uurtje-factuurtje niet laten prevaleren. Op adviseurs die heel nadrukkelijk hun advieskundige rol bewaken. Ik vind dat adviseurs te vaak ingezet worden als interim-managers. Dat is een verschil.”

Gebruik je zintuigen

Verderop schrijft bestuurskundige Cees Paardekooper over waarheidsvinding als ambacht. “Het is een permanente zoektocht naar een waarachtige en deugdzame manier van werken”, zegt hij. “Mijn hulpmiddelen hierbij zijn steeds opnieuw mijn zintuigen: kijk, luister, ruik, proef, voel. Het komt aan op maatvoering, realiteitszin en vooral stuurmanskunst. Stuurmanskunst raakt zowel de omgang met collega’s, maar ook en vooral zicht hebben op de impact van eigen maatregelen en interventies op andere organisaties in ketens en netwerken.”

Leugendetectie voor adviseurs

Aan Hans Strikwerda vroegen we welke betekenis waarheidsvinding heeft voor toezichthouders en management consultants. In zijn bijdrage werkt hij drie benaderingen uit om met waarheid om te gaan in het licht van toenemende complexiteit van organisaties en van de economie. Eveneens een boeiende bijdrage schreef Aldert Vrij. Hij wijdde zijn academische loopbaan aan leugendetectie en beschrijft welke interviewtechnieken organisatieadviseurs kunnen gebruiken om te achterhalen of een gesprekspartner de waarheid spreekt. “Onze wijze van leugendetectie heet Cognitive Credibility Assessment (CCA). We letten uitsluitend op spraak en het uitgangspunt dat waarheidsprekers en leugenaars anders denken en andere strategieën in gesprekken hanteren om geloofwaardig over te komen. Leugenaars bereiden zich vaak op een gesprek voor door antwoorden op mogelijke vragen te bedenken. Beperking: de leugenaar kan niet weten welke vragen er worden gesteld. De interviewer kan hierop inspelen. Een voorbeeld van goede onverwachte vragen zijn vragen over planning. Leugenaars bereiden vaak antwoorden voor over activiteiten (wat ze hebben gedaan), maar niet over planning (hoe ze die activiteiten hebben voorbereid).

De nieuwe M&C Quarterly over het Ware is nu al beschikbaar. Toegang via www.managementenconsulting.nl en het platform Knowly. In de komende twee nummers staan het Goede en het Schone centraal. We nodigen u uit om zelf een bijdrage te leveren aan deze nummers. Neem voor meer informatie contact op: redactie@managementenconsulting.nl.